Φυσικό αέριο: Πάνω από τα 100 ευρώ η μεγαβατώρα για πρώτη φορά από το 2022

Πάνω από το όριο των 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα ξεπέρασαν οι τιμές του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου, για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022, εντείνοντας τις ανησυχίες για μια νέα ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αναφοράς σημείωσαν άνοδο άνω του 4%, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών. Αντίστοιχη πορεία ακολούθησαν και οι τιμές του φυσικού αερίου στη Βρετανία, οι οποίες επίσης κινήθηκαν στα υψηλότερα επίπεδα από τον Δεκέμβριο του 2022.

Η νέα άνοδος αποδίδεται στις ανησυχίες για πιθανές διαταραχές στον παγκόσμιο εφοδιασμό, εξαιτίας της ενδεχόμενης κλιμάκωσης του πολέμου στο Ιράν, αλλά και στα χαμηλά επίπεδα των ευρωπαϊκών αποθεμάτων, σε συνδυασμό με την αυξημένη ζήτηση για θέρμανση.

Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν υπερτριπλασιαστεί σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, ανατρέποντας μέρος της προόδου που είχε καταγράψει η Ευρώπη τα προηγούμενα χρόνια στον περιορισμό του ενεργειακού κόστους.

Παράλληλα, οι διαταραχές στον εφοδιασμό που συνδέονται με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχουν αυξήσει κατά περισσότερα από 100 δισ. ευρώ το κόστος των ευρωπαϊκών εισαγωγών ορυκτών καυσίμων, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το σχετικό δημοσίευμα.

Οι φόβοι για νέο ενεργειακό σοκ

Η επιστροφή των τιμών πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα προκαλεί προβληματισμό, καθώς τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε ασυνήθιστα χαμηλά επίπεδα για την εποχή. Την ίδια ώρα, οι προβλέψεις για πτώση της θερμοκρασίας τις επόμενες ημέρες ενισχύουν τις εκτιμήσεις για αύξηση της ζήτησης.

Παρότι οι τιμές παραμένουν χαμηλότερες από τα ακραία επίπεδα που είχαν καταγραφεί κατά την ενεργειακή κρίση του 2022, οι πιέσεις στο κόστος ζωής και στη βιομηχανική δραστηριότητα προκαλούν ανησυχία.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει καλέσει τα κράτη-μέλη να εξετάσουν μέτρα περιορισμού της ενεργειακής ζήτησης, ενώ οι κυβερνήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις των ανατιμήσεων με περιορισμένα περιθώρια παρέμβασης.

Ο Τομ Μάρζεκ-Μάνσερ, διευθυντής για το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο και το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) στη Wood Mackenzie, χαρακτήρισε τα 100 ευρώ ένα σημαντικό ψυχολογικό όριο. Όπως σημείωσε, οι γρήγορες μεταβολές της γεωπολιτικής κατάστασης στη Μέση Ανατολή δημιουργούν τις προϋποθέσεις για περαιτέρω άνοδο των τιμών.

Ο πόλεμος στο Ιράν και ο κίνδυνος νέων διαταραχών

Πρόσθετη ανησυχία προκαλούν οι πληροφορίες για το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής επιχείρησης των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, το οποίο επικαλείται ανώνυμες πηγές, οι ΗΠΑ έχουν ενημερώσει χώρες του Περσικού Κόλπου να προετοιμαστούν για μια σύντομη αλλά έντονη στρατιωτική εκστρατεία μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.

Οι σχετικές πληροφορίες συνέβαλαν στην άνοδο και των τιμών του πετρελαίου, καθώς οι αγορές αξιολογούν τον κίνδυνο νέων προβλημάτων στην ενεργειακή τροφοδοσία.

Μια παρατεταμένη σύγκρουση θα μπορούσε να αναγκάσει την Ευρώπη να καταβάλει υψηλότερα ποσά για την προμήθεια φορτίων υγροποιημένου φυσικού αερίου. Η κατάσταση ενδέχεται να γίνει ακόμη πιο δύσκολη εάν αυξηθεί ταυτόχρονα η ζήτηση στην Ασία, λόγω χαμηλών θερμοκρασιών.

Σε αυτή την περίπτωση, οι Ευρωπαίοι αγοραστές θα πρέπει να ανταγωνιστούν άλλες αγορές για την εξασφάλιση διαθέσιμων φορτίων LNG, γεγονός που θα μπορούσε να διατηρήσει τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.

Η Αν-Σοφί Κορμπό, ερευνήτρια στο Κέντρο Παγκόσμιας Ενεργειακής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Κολούμπια, επισήμανε ότι οι επιπτώσεις δύο πολεμικών συγκρούσεων συνδυάζονται πλέον στις διεθνείς αγορές. Όπως εξήγησε, οι αυξήσεις στις τιμές βασικών εμπορευμάτων αλληλοτροφοδοτούνται, ενισχύοντας τις πιέσεις στην ευρύτερη οικονομία.

Περιορισμένα περιθώρια για τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις διαθέτουν περιορισμένες δυνατότητες άμεσης παρέμβασης για την ανακούφιση των καταναλωτών, καθώς οι κρατικοί προϋπολογισμοί βρίσκονται ήδη υπό πίεση.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στην αναβολή της εφαρμογής νέων κανόνων για τις εκπομπές μεθανίου, οι οποίοι θα μπορούσαν να δημιουργήσουν πρόσθετες δυσκολίες στις εισαγωγές φυσικού αερίου. Ωστόσο, η κίνηση αυτή δεν αναμένεται να οδηγήσει σε άμεση αποκλιμάκωση των τιμών.

Την ίδια ώρα, η πλήρης απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου εξακολουθεί να προγραμματίζεται για τον Ιανουάριο, ενώ υπάρχουν πιέσεις για επανεξέταση ορισμένων περιορισμών, με στόχο τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους.

Η πορεία των τιμών το επόμενο διάστημα θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, την εξέλιξη της ζήτησης λόγω καιρικών συνθηκών και τη δυνατότητα της Ευρώπης να εξασφαλίσει επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου για τον χειμώνα.